جامعه‌ی پایدار و رو به توسعه، بر دو ستون بنیادین اخلاق عمومی و شهروندی مسئولانه استوار است. هرگاه یکی از این دو سست شود، اعتماد اجتماعی فرومی‌ریزد، هم‌زیستی آسیب می‌بیند و مسیر پیشرفت ناهموار می‌گردد.
تمدن ایرانی، که حاصل قرن‌ها تجربه‌ی هم‌زیستی، تکثر فرهنگی و زیست اخلاقی بوده‌است، در رویارویی با تحولات شتابان جهان مدرن، دچار فرسایش تدریجی شده و هنوز نتوانسته است بازتعریفی نو و کارآمد از خود ارائه دهد. نشانه‌های این وضعیت را می‌توان در گسترش بی‌اعتمادی، تعمیق شکاف‌های اجتماعی، تضعیف اخلاق عمومی و کاهش احساس مسئولیت شهروندی مشاهده کرد؛ وضعیتی که نااطمینانی را به بخشی از زندگی روزمره‌ی ایرانیان بدل ساخته است. در چنین شرایطی، بازاندیشی در مفاهیم بنیادین و بازسازی نهادهای اخلاقی و شهروندی، نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی تاریخی است. مؤسسه اخلاق و اندیشه‌ی شهروندی ایرانیان با چنین درکی شکل گرفته است تا در مقام یک نهاد مستقل، دانش‌بنیان و شبکه‌ای، پلی میان اندیشه، کنش اجتماعی و اخلاق عمومی برقرار سازد.

مؤسسه اخلاق و اندیشه شهروندی ایرانیان، تلاشی است برای پیوند دوباره‌ی اخلاق، اندیشه و زندگی اجتماعی در ایران امروز. این سند، نه‌تنها نقشه راه فعالیت‌های مؤسسه است، بلکه دعوتی است برای همه‌ی کسانی که دغدغه‌ی زیست اخلاقی، گفت‌وگو و مسئولیت‌پذیری در جهان معاصر دارند.